السيد البروجردي (مترجم: اسماعيل تبار / حسينى / مهورى)

179

جامع أحاديث الشيعة (منابع فقه شيعه) (فارسى)

221 - ( 8 ) محمد بن سليمان ديلمى گويد : « شخصى به امام كاظم عليه السلام نامه نوشت و از او سؤال كرد : من به گروهى آرد به صورت نسيه مىفروشم و در هر قفيز تا سررسيد معين دو درهم سود مىبرم و آنان از من درخواست مىكنند كه از نصف آرد مقدارى درهم به آن‌ها بدهم . آيا چاره‌اى هست كه من در حرام نيفتم ؟ امام عليه السلام در پاسخ نوشت : به آن‌ها مقدارى درهم قرض بده و در قيمت نصف قفيز به مقدار سودت از آن‌ها بيفزا . » باب 44 حكم خريد طعامى كه قبل از قبض ، قيمت آن تغيير كرد 222 - ( 1 ) حلبى گويد : « شخصى مقدارى مواد خوراكى از ديگرى خريد و نصف آن را تحويل گرفت . وقتى براى تحويل نصف دوم آن آمد ، قيمت آن افزايش يا كاهش يافته بود . امام صادق عليه السلام در اين باره فرمود : اگر در روز خريد با فروشنده بر سر نرخ توافق كرده‌اند ، پس نرخ همان است و اگر بر سر نرخ با هم توافق نكرده‌اند ، نرخ روز بر عهدهء اوست ! » 223 - ( 2 ) حلبى گويد : « شخصى مقدارى مواد خوراكى خريد و نصف آن را تحويل گرفت ، پس از مدتى براى تحويل نصف ديگر آمد ولى نرخ ، افزايش يا كاهش يافته بود . امام صادق عليه السلام در اين باره فرمود : اگر در روز خريد بر سر نرخ با هم توافق كرده‌اند ، همانا همان نرخ براى وى محفوظ است و اگر بدون تعيين نرخ بخشى را تحويل گرفته و بخشى را گذاشته است ، نرخ روزى كه باقيمانده را در آن تحويل مىگيرد ، به عهدهء اوست . » 224 - ( 3 ) در كتاب المقنع حديث پيش روايت شده و در پايان آن اين جمله از امام عليه السلام افزوده شده است : « و اگر كسى مواد خوراكى بخرد و پيش از تحويل نرخش تغيير كند ، براى وى نرخ خريد محفوظ است . » 225 - ( 4 ) جميل گويد : « از امام صادق عليه السلام سؤال شد : شخصى مقدارى مواد خوراكى - هر كرّ به نرخ معينى - خريدارى مىكند و بخشى از آن را تحويل مىگيرد . سپس قيمت ، كاهش يا افزايش مىيابد و فروشنده از تحويل بقيه خوددارى مىكند و مىگويد : تو تنها همان را كه تحويل گرفتى ، حق داشتى . امام عليه السلام فرمود : اگر در روز خريد بر سر نرخ آن توافق كرده‌اند ، بقيهء آن مالِ خريدار است و اگر بدون شرط كردن قيمت تنها خريده است ، به اندازه‌اى كه پول پرداخت كرده حق دارد . »